Đại tướng Trần Đại Quang, Ủy viên Bộ Chính trị, Bộ trưởng Bộ Công an cùng các đại biểu tại kỳ họp thứ năm, Quốc hội khóa XIII. Ảnh: Hoàng Long.

“Những năm qua, lực lượng Công an đã phát hiện một số vụ gây nổ, ngăn chặn kịp thời và hiệu quả. Quá trình vụ việc diễn ra, lực lượng Công an ứng phó trực tiếp và xử lý rất nhanh. Vì vậy, phòng, lực lượng chống khủng bố thường trực là Bộ Công an”, đại biểu Trương Minh Hoàng (Cà Mau) đã nêu quan điểm. Nhiều đại biểu cũng đồng quan điểm trên tại buổi thảo luận về dự thảo luật phòng, chống khủng bố, ngày 21/5.

Theo dự luật, khủng bố là một, một số hoặc tất cả hành vi của tổ chức, cá nhân nhằm chống chính quyền nhân dân, ép buộc chính quyền nhân dân, tổ chức nước ngoài, tổ chức quốc tế, gây khó khăn cho quan hệ quốc tế của nước CHXHCN Việt Nam hoặc gây ra tình trạng hoảng loạn trong công chúng… (khoản 1 điều 3). Vì thế, việc phòng, chống khủng bố là hết sức cần thiết, khẳng định sự cần thiết phải thành lập, thể hiện bức xúc, rõ ràng của nhân dân Việt Nam trong chống khủng bố.

Đại biểu Trần Đình Nhã (Thừa Thiên Huế) cho rằng, khái niệm “khủngbố” là một khái niệm mới, ở thế giới có nhiều khái niệm khủng bố khác nhau. “Phải có Ban chỉ đạo phòng, chống khủng bố  Trung ương và cấp tỉnh” - Đại tá Phạm Trường Dân (ĐB Quảng Nam) nêu ý kiến.

Ông Dân phân tích, nên tách bạch ra, không nên để nằm trong Ban chỉ đạo phòng chống tội phạm, vì đó là vấn đề an ninh quốc gia. Riêng ở Trung ương thì Bộ trưởng Bộ Công an thường trực, ở địa phương Giám đốc Công an tỉnh thường trực, có bộ phận tham mưu giúp việc. Còn có chuyên hay không thì cần cân nhắc kỹ lưỡng. Đối với người chỉ huy chống khủng bố, theo ông Dân, là người được cấp có thẩm quyền quyết định. Trường hợp chưa có người chỉ huy chống khủng bố cấp có thẩm quyền quyết định, thì đề nghị nên giao Trưởng Công an huyện chỉ huy. “Nhận thông tin, Công an tỉnh sẽ xuống ngay theo sự phân công của lực lượng Công an, chứ chung chung sẽ không biết  ai chỉ huy”, ông Dân nêu quan điểm.

Về Ban chỉ đạo phòng, chống khủng bố (điều 12) quy định, Bộ trưởng Bộ Công an là thường trực phòng chống khủng bố quốc gia, Giám đốc Công an tỉnh làm thường trực phòng, chống khủng bố cấp tỉnh. Theo đại biểu Nguyễn Thái Học (Phú Yên), như vậy là chưa rõ. Ông Học phân tích, nếu Bộ trưởng là thường trực thì ai là phó Ban thường trực. Đại biểu đề nghị, quy định Bộ Công an là thường trực Trung ương, Công an tỉnh là thường trực địa phương (tỉnh) thì sẽ huy động được nhân lực, vật lực, phát huy trách nhiệm cá nhân tốt hơn…

Khẳng định về vai trò của lực lượng Công an trong phòng, chống khủng bố, đại biểu Trương Minh Hoàng (Cà Mau) nêu rõ, giao trách nhiệm cho Bộ Công an, vì quá trình vụ việc diễn ra, lực lượng Công an ứng phó kịp thời. Thưc tế cho thấy trách nhiệm của lực lượng Công an rất rõ ràng…

“Khủng bố là tội phạm đặc biệt. Tổ chức cá nhân khủng bố thì người dân không dễ nhận biết. Chỉ có cơ quan có trách nhiệm mới dễ biết và thông báo cho người dân biết”, đại biểu Nguyễn Công Hồng (Đồng Nai) lo lắng. Và ông đưa ra ý kiến, Chính phủ và các tỉnh phải thành lập Ban chỉ đạo, cần phân ban và chế độ rõ ràng. Nếu ai cũng có quyền như nhau thì dẫm chân lên nhau. Trong trường hợp khẩn cấp thì cần quy định thẩm quyền, chức năng cho  từng cấp rất rõ ràng. Đa số các đại biểu đều đồng tình với quan điểm Ban chỉ đạo phòng, chống khủng bố ở cấp Trung ương và địa phương (tỉnh).

Cũng có ý kiến cho rằng, Quân đội và Công an là hai lực lượng nòng cốt trong phòng, chống khủng bố. “Không nhất thiết ở hầu hết các cấp các ngành, Công an và Quân đội là cơ quan thường trực”, đại biểu Nguyễn Anh Sơn (Nam Định) nêu ý kiến. Ông Sơn cho rằng, không nên quy định ở cấp tỉnh có cơ quan tham mưu giúp việc mà một bộ phận thôi (đặt một phòng ở công an tỉnh). Khi xảy ra khủng bố ở một nơi nào đó  thì cần ghi rõ người chỉ huy chống khủng bố là người được ban chỉ đạo phân công. Khi Ban chỉ đạo chưa phân công thì người đứng đầu trực tiếp tổ chức thực hiện.

Ông Sơn ví dụ, khi xảy ra ở trường học thì người đứng đầu trường học phải chỉ huy. Khi xảy ra thì Quân đội là lực lượng chủ lực, điều này trong Luật thấy còn chung chung. Và, Ông Sơn cho rằng, quân đội phải được coi là lực lượng nòng cốt cùng lực lượng Công an.

Cùng quan điểm, đại biểu Phạm Hồng Hương (Hải Dương) cho rằng, chỉ nên huy động lực lượng ở Bộ chuyên môn đặc thù như Bộ Công an và Bộ Quốc Phòng). Tổ chức chỉ huy chỉ đạo, giúp UBND cùng cấp phối hợp liên ngành chống khủng bố, đảm bảo tính kịp thời, cấp thiết... Về người chỉ huy chống khủng bố, đại biểu Hương cho rằng, vì tính cấp thiết như vậy nên bỏ cụm từ “cấp có thẩm quyền quyết định”.

Đại biểu Phạm Hồng Hương (tỉnh Hải Dương) phát biểu tại hội trường về dự án Luật Phòng, chống khủng bố.

Đại biểu Trương Minh Hoàng (Cà Mau) không đồng tình với ý kiến Ban chỉ đạo phòng, chống khủng bố các tỉnh giúp cho các cơ quan, các sở ngành. Theo ông, như vậy chưa thỏa mãn. Cần giao Giám đốc Công an phải tham mưu, đôn đốc thì mới hợp lý… Về quyền hạn của người chỉ huy chống khủng bố, tại điểm c khoản 1, điều 16 quy định “trường hợp khẩn cấp nhưng chưa có quyết định phương án, biện pháp của cấp có thẩm quyền thì áp dụng các biện pháp quy định tại khoản 2 điều 30 Luật này, trừ trường hợp biện pháp đó ảnh hưởng tới chính trị, ngoại giao, xâm phạm đến tính mạng của người khác hoặc phá hủy tài sản có giá trị đặc biệt”.

Đại biểu Phạm Trường Dân (Quảng Nam) cho rằng, quy định như vậy thì người được giao nhiệm vụ rất khó xử lý. Nên cho phép, nếu xác định chính xác khủng bố là phải tiêu diệt, nếu không sẽ “bó tay” người làm nhiệm vụ…