08:05, 11/05/2013
Năm 2010, Dự án chính thức được khởi công xây dựng, do Chi cục Phát triển nông thôn tỉnh làm chủ đầu tư, số vốn ban đầu được duyệt là 74 tỷ đồng, sau khi điều chỉnh quy hoạch lần hai, tổng mức Dự án đã lên gần 84 tỷ đồng. Dự kiến, sau 3 năm triển khai, các khu tái định cư (TĐC) sẽ tiến hành bàn giao đất ở, đất sản xuất cho các hộ dân. Thời hạn ba năm xây dựng đã qua đi, thế nhưng, nhiều hạng mục công trình ở cả hai khu TĐC vẫn đang ngổn ngang trăm bề.
Tại khu TĐC Triều Dương, xã Thanh Lâm (Thanh Chương), do Công ty Cổ phần Đại Cát Thành, có địa chỉ tại thành phố Phủ Lý, tỉnh Hà Nam thi công. Chi phí cho việc xây dựng hệ thống cơ sở hạ tầng tại đây, theo thiết kế có tổng dự toán 12,5 tỷ đồng, đường điện sinh hoạt hơn 2 tỷ đồng. Cuối tháng 4/2013 vừa qua, chúng tôi có dịp khảo sát thực tế ở công trình này và nhận thấy, hầu hết các hạng mục công trình ở đây đang thi công dở dang.

Nhà văn hóa cộng đồng và nhà trẻ mẫu giáo ở khu TĐC Triều Dương chưa sử dụng đã bị nứt vỡ
Bên cạnh đó, một số hạng mục công trình gần hoàn thành nhưng lại không có người trông coi nên một số người dân kém ý thức và trẻ chăn trâu, bò đã ra tay đập, phá nhiều hạng mục. Những tài sản đã bị phá hủy như: Hệ thống ống dẫn nước bằng nhựa từ mái nhà xuống đất, hệ thống dây điện, công tắc điện, bệ sứ nhà vệ sinh đã bị phá hủy không thương tiếc.
Thêm vào đó, theo hồ sơ thiết kế, phần mái của nhà văn hóa cộng đồng ở khu tái định cư Triều Dương sẽ được lợp bằng mái ngói, thế nhưng, đơn vị thi công lại tự ý chuyển sang lợp mái tôn, chỉ riêng việc làm cố ý này cũng đã làm chênh lệch hàng chục triệu đồng tiền vật liệu. Sau khi phát hiện sai phạm, chủ đầu tư đã buộc đơn vị thi công bốc dỡ mái tôn và lợp lại bằng mái ngói.
Phải chăng, khâu giám sát thi công của chủ đầu tư chưa chặt chẽ? Và điều này, vô hình trung đã tạo kẽ hở cho đơn vị thi công cố ý làm ẩu, làm sai so với thiết kế ban đầu. Một vấn đề khác nghiêm trọng hơn, dù công trình nhà văn hóa cộng đồng và nhà trẻ mẫu giáo đang trong quá trình hoàn thiện, chưa đưa vào sử dụng nhưng đã có biểu hiện bị hư hại, điển hình là đã xuất hiện nhiều đường nứt, chạy dài quanh một số bức tường.
Hiện tượng này được thể hiện rõ ở các khu nhà vệ sinh của hai công trình này, có những đường nứt chạy dài giữa bờ tường kéo dài 3 - 4m. Giờ đây, việc khắc phục những vết nứt đang được đơn vị thi công gia trát nham nhở, chưa thể khắc phục triệt để. Theo quan sát của chúng tôi, hai công trình này (nhà văn hóa cộng đồng và nhà trẻ) được xây dựng trên đất nguyên thổ (đất đồi - P.V), nên khó có thể xảy ra hiện tượng sụt lún, nếu như phần móng nhà đảm bảo.
Trao đổi với chúng tôi về những vấn đề trên, ông Trần Văn Quỳ - Chi Cục trưởng, Chi cục PTNT tỉnh cho biết: Hiện nay, Dự án xây dựng khu tái định cư cho dân vạn chài ven sông Lam đã cơ bản hoàn thành (?!). Chỉ còn một số hạng mục chưa hoàn thiện, cái này do vướng mắc vài vấn đề như, giải phóng mặt bằng một số diện tích chưa xong, vốn đầu tư chưa giải ngân hết…
Các công trình như đường điện dân sinh, nước sinh hoạt… lúc nào có dân vào ở thì đơn vị thi công mới làm. Tuy nhiên, hiện tại đang tồn tại một thực trạng, do công trình thi công không có người trông coi nên một vài hạng mục đã bị trẻ chăn trâu, bò và một số người dân kém ý thức đập phá, trộm cắp thiết bị.
Còn về phần bờ tường các ngôi nhà bị nứt, chúng tôi cũng đã biết, nhưng hiện giờ công trình đang trong quá trình thi công, chưa nghiệm thu bàn giao nên mọi việc đang thuộc về phía đơn vị thi công. Lúc nào hoàn thành, tiến hành nghiệm thu, bàn giao chúng tôi sẽ thuê đơn vị kỹ thuật thẩm định, nếu công trình không đạt yêu cầu sẽ không nhận bàn giao, buộc đơn vị thi công phải khắc phục, sửa chữa.
Không chỉ riêng các hạng mục công trình xây dựng cơ bản ở khu tái định cư Triều Dương bị hư hại mà ngay cả khu tái định cư Khe Mừ, xã Thanh Thủy cũng có những hư hại tương tự. Tại khu tái định cư Khe Mừ, hai khu nhà văn hóa cộng đồng, nhà trẻ mẫu giáo đang trở thành những chuồng trâu, bò bất đắc dĩ. Chứng kiến những ngôi nhà “văn hóa” đang chờ hoàn thiện với đầy rẫy phân bò, phân trâu trên sàn nhà, chúng tôi không khỏi chạnh lòng.
Đến thời điểm này có thể khẳng định, Dự án khu tái định cư xây dựng nhà ở cho người dân vạn chài ven sông Lam đã hoàn toàn chậm tiến độ so với dự kiến ban đầu. Nhiều hạng mục công trình có giá trị tiền tỷ đang chơ vơ giữa trời, không biết đến lúc nào mới hoàn thành, một số hạng mục khác chưa kịp hoàn thiện, bàn giao đã hư hại.
Ngoài ra, việc đền bù, hỗ trợ giải phóng mặt bằng cho người dân ở cả hai khu tái định cư (Triều Dương và Thanh Thủy) đến nay vẫn chưa được giải quyết dứt điểm, tiếp tục ảnh hưởng không nhỏ đến tiến độ thực hiện Dự án. Vì vậy, niềm mong ước được thoát khỏi cảnh sông nước trước mùa mưa bão năm nay của hàng trăm hộ dân vạn chài ven sông Lam sẽ khó thành hiện thực, nếu không có sự vào cuộc quyết liệt của các cấp, ngành liên quan.
Trần Đức Thắng
