Tiêu đề chính của bài viết

Ngày 4/10/1961, Chủ tịch Hồ Chí Minh ký Lệnh công bố Pháp lệnh quy định việc quản lý nhà nước đối với phòng cháy và chữa cháy. Đây là dấu mốc quan trọng, đặt nền móng cho sự phát triển của lực lượng Cảnh sát phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ trong cả nước. Ngày 4/10 hằng năm được xác định là Ngày truyền thống của lực lượng Cảnh sát PCCC và CNCH Việt Nam. Năm 2001, Quốc hội khóa X thông qua Luật Phòng cháy và chữa cháy, quy định ngày 4/10 hằng năm là “Ngày toàn dân phòng cháy và chữa cháy”. Năm 2024, Quốc hội thông qua Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ, có hiệu lực từ ngày 1/7/2025. Lần đầu tiên, công tác phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ được quy định đồng bộ trong một đạo luật.

Cùng với sự ra đời của lực lượng Cảnh sát PCCC và CNCH Việt Nam, lực lượng PCCC và CNCH Công an tỉnh Nghệ An từng bước xây dựng, trưởng thành. Từ những ngày đầu với tên gọi “Đội Công an cứu hỏa thị xã Vinh”, trực thuộc Ty Công an Nghệ An, những người lính cứu hỏa Nghệ An đã tôi luyện bản lĩnh, ý chí, sẵn sàng đối mặt với hiểm nguy. Trong kháng chiến chống Mỹ, Nghệ An là địa bàn trọng điểm, thường xuyên bị máy bay địch đánh phá ác liệt. Lực lượng Cảnh sát PCCC và CNCH Công an Nghệ An là nòng cốt trong phong trào “Ba phòng”, trực tiếp bám trụ tại các địa bàn trọng điểm, kịp thời dập tắt những đám cháy do chiến tranh gây ra. Giữa khói lửa chiến tranh, cán bộ, chiến sĩ không quản hiểm nguy, sẵn sàng hy sinh để bảo vệ tính mạng, tài sản của Nhà nước và Nhân dân. Những chiến công ấy góp phần hun đúc truyền thống vẻ vang của lực lượng, được Bộ Nội vụ, nay là Bộ Công an, ghi nhận là đơn vị dẫn đầu miền Bắc về công tác PCCC và CNCH.

Đặc biệt, ngày 3/8/1995, lực lượng Cảnh sát PCCC Công an tỉnh Nghệ An vinh dự được phong tặng danh hiệu “Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân” – phần thưởng cao quý, ghi nhận của Đảng, Nhà nước đối với những cống hiến, hy sinh của các thế hệ cán bộ, chiến sĩ trong sự nghiệp bảo vệ Tổ quốc và bình yên của Nhân dân.

Đất nước bước vào thời kỳ đổi mới, Nghệ An chuyển mình mạnh mẽ với tốc độ đô thị hóa, công nghiệp hóa ngày càng cao. Cùng với những bước phát triển ấy, một “mặt trận” mới cũng đặt ra với lực lượng Cảnh sát PCCC và CNCH: giữ bình yên giữa nhịp sống ngày càng sôi động, nơi nguy cơ cháy, nổ luôn hiện hữu. Toàn tỉnh hiện có 10 khu công nghiệp, 30 cụm công nghiệp và hơn 19.800 cơ sở thuộc diện quản lý về PCCC, trong đó gần 4.800 cơ sở có nguy cơ cháy, nổ cao. Trước những nguy cơ tiềm ẩn phức tạp, lực lượng Cảnh sát PCCC và CNCH chủ động nắm tình hình, tham mưu triển khai các giải pháp phòng ngừa; đồng thời kiện toàn tổ chức, nâng cao nghiệp vụ, đầu tư phương tiện, sẵn sàng xử lý mọi tình huống. Kiểm tra, tuyên truyền, huấn luyện, thực tập phương án được tăng cường, tạo thế chủ động từ cơ sở, hạn chế thấp nhất thiệt hại do cháy, nổ, sự cố, tai nạn.

Hiện nay, lực lượng Cảnh sát PCCC và CNCH Công an tỉnh Nghệ An được bố trí tại 11 địa điểm, phân bố trên các địa bàn trọng điểm, phù hợp với đặc điểm địa hình và yêu cầu công tác. Trong mỗi tình huống khẩn cấp, những người lính PCCC và CNCH luôn có mặt ở nơi hiểm nguy nhất, bởi mỗi giây phút đều là cuộc chạy đua để giành lại sự sống. Vụ cháy Chung cư Tân Thịnh, thành phố Vinh, sáng 6/11/2019 là một điển hình. Lực lượng Cảnh sát PCCC và CNCH khẩn trương tiếp cận các tầng bị cháy, đưa hơn 20 người mắc kẹt, trong đó có nhiều trẻ em, người già, ra khỏi hiểm nguy; hướng dẫn hàng trăm người thoát nạn, đồng thời triển khai chữa cháy, ngăn cháy lan.

Trong bão số 5, bão số 10 năm 2025, mưa lớn, lũ dâng, nhiều địa bàn bị chia cắt. Ở những nơi hiểm nguy nhất, những người lính PCCC và CNCH kịp thời có mặt, hỗ trợ sơ tán, đưa người dân đến nơi an toàn. Riêng trong bão số 10, lực lượng Cảnh sát PCCC và CNCH Công an Nghệ An đã cứu nạn 23 vụ, trực tiếp đưa 60 nạn nhân mắc kẹt ra khỏi hiểm nguy. Không chỉ trong bão lũ, ở những vụ đuối nước, tai nạn hay tình huống hiểm nguy, người lính PCCC và CNCH luôn có mặt khi Nhân dân cần. Có những cuộc cứu nạn chỉ tính bằng từng giây, có những người được đưa trở về từ lằn ranh sinh tử. Phía sau mỗi sự sống được cứu là bản lĩnh, sự quả cảm và tinh thần đặt an toàn của Nhân dân lên trên hết.

Đối với công tác PCCC rừng, lực lượng Cảnh sát PCCC và CNCH phối hợp các ngành chức năng triển khai nhiều giải pháp phòng ngừa, tổ chức huấn luyện, kiểm tra an toàn, rà soát phương án và duy trì thường trực 24/24 giờ trong mùa nắng nóng. 

Song song với trực tiếp chữa cháy, cứu nạn, cứu hộ, lực lượng Cảnh sát PCCC và CNCH luôn xác định phòng ngừa là nhiệm vụ hàng đầu. Công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật, hướng dẫn kỹ năng được đổi mới, hướng mạnh về cơ sở; nâng cao ý thức, trách nhiệm và khả năng chủ động phòng cháy của cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp và Nhân dân. Từ đó, phong trào toàn dân tham gia PCCC ngày càng lan tỏa với nhiều mô hình thiết thực như “Tổ liên gia an toàn PCCC”, “Nhà tôi có bình chữa cháy”, “Khu dân cư an toàn về PCCC”… từng bước tạo thế chủ động phòng cháy ngay từ cơ sở.

Muốn xử lý hiệu quả ngay từ cơ sở, trước hết phải có lực lượng tại chỗ đủ mạnh. Lực lượng Cảnh sát PCCC và CNCH Công an Nghệ An chú trọng tham mưu cấp ủy, chính quyền kiện toàn lực lượng PCCC cơ sở, chuyên ngành; đồng thời tăng cường phương tiện, trang thiết bị và huấn luyện nghiệp vụ. Để mỗi địa bàn, mỗi cơ sở đều có lực lượng sẵn sàng xử lý sự cố ngay từ những phút đầu.

Để mỗi lần lên đường là một lần nhanh nhất, kịp thời nhất, lực lượng Cảnh sát PCCC và CNCH không ngừng xây dựng chính quy, tinh nhuệ, từng bước hiện đại; thường xuyên huấn luyện, rèn luyện kỹ năng, nâng cao khả năng sẵn sàng chiến đấu. Cùng với đó, công tác hậu cần, kỹ thuật được quan tâm, bảo đảm cơ sở vật chất, phương tiện, trang thiết bị phục vụ công tác và chiến đấu. 

Thực hiện chức năng quản lý Nhà nước, lực lượng Cảnh sát PCCC và CNCH tăng cường kiểm tra ngành, nghề, cơ sở có nguy cơ cháy, nổ cao, trọng tâm là khu dân cư, hộ gia đình, nhà ở kết hợp sản xuất, kinh doanh. Qua kiểm tra, kịp thời phát hiện, xử lý vi phạm, đồng thời hướng dẫn người dân, chủ cơ sở chủ động khắc phục nguy cơ, nâng cao kỹ năng xử lý sự cố, thoát nạn và phòng cháy ngay từ cơ sở.

Phòng Cảnh sát PCCC và CNCH Công an tỉnh Nghệ An là một trong những đơn vị tiên phong trong cải cách hành chính, đẩy mạnh ứng dụng khoa học, công nghệ. Đơn vị đã rà soát, cắt giảm 26/28 thủ tục hành chính trong lĩnh vực PCCC; đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số trong chỉ huy, điều hành. 100% phương án chữa cháy, CNCH được số hóa, dữ liệu cơ sở được cập nhật trên hệ thống, giúp tiếp nhận, xử lý nhanh hơn các tin báo cháy, tai nạn, sự cố qua Trung tâm thông tin chỉ huy.

Không chỉ hoàn thành tốt nhiệm vụ chuyên môn, phát huy tinh thần “Ba nhất”, lực lượng Cảnh sát PCCC và CNCH Công an Nghệ An chú trọng công tác an sinh xã hội, đền ơn đáp nghĩa bằng những việc làm thiết thực, nghĩa tình. Thăm hỏi, tri ân gia đình chính sách, người có công; hỗ trợ hộ nghèo, gia đình khó khăn; trao quà, xây dựng nhà tình nghĩa… được duy trì thường xuyên. Trong thiên tai, bão lũ xảy ra, cán bộ, chiến sĩ không chỉ có mặt ở tuyến đầu cứu người, cứu tài sản mà còn tích cực hỗ trợ Nhân dân khắc phục hậu quả, ổn định cuộc sống. Qua đó, góp phần lan tỏa hình ảnh người chiến sĩ Cảnh sát PCCC và CNCH bản lĩnh, nhân văn, trách nhiệm, gần dân và vì Nhân dân phục vụ.

Ghi nhận những thành tích đặc biệt xuất sắc trong công tác, chiến đấu, lực lượng Cảnh sát PCCC và CNCH Công an tỉnh Nghệ An đã vinh dự được Đảng, Nhà nước, Bộ Công an và UBND tỉnh trao tặng nhiều phần thưởng cao quý, trong đó có các Huân chương Chiến công hạng Nhất, Nhì, Ba; Huân chương Dũng cảm, cùng nhiều Bằng khen, Cờ thi đua và các danh hiệu cao quý dành cho tập thể, cá nhân.

Trong bối cảnh tỉnh Nghệ An đang phát triển nhanh, đô thị hóa và công nghiệp hóa ngày càng mạnh mẽ, đặt ra yêu cầu ngày càng quan trọng đối với công tác PCCC và CNCH, phát huy truyền thống 65 năm, lực lượng Cảnh sát PCCC và CNCH Công an tỉnh sẽ tiếp tục chủ động phòng ngừa từ sớm, từ cơ sở; nâng cao khả năng ứng phó, chữa cháy, cứu nạn, cứu hộ; không để bị động, bất ngờ trước các tình huống, qua đó góp phần bảo vệ cuộc sống bình yên của Nhân dân, giữ vững môi trường an toàn, ổn định và phục vụ đắc lực sự nghiệp phát triển kinh tế - xã hội.

65 năm – một chặng đường mà mỗi chiến công của Công an tỉnh Nghệ An đều in đậm dấu ấn và những đóng góp quan trọng của Phòng Cảnh sát PCCC và CNCH. Phát huy truyền thống anh hùng, những người lính Cảnh sát PCCC và CNCH hôm nay tiếp bước các thế hệ cha anh, không ngừng rèn luyện, xây dựng lực lượng chính quy, tinh nhuệ, từng bước hiện đại; sẵn sàng đối mặt với mọi hiểm nguy để bảo vệ tính mạng, tài sản và cuộc sống bình yên của Nhân dân.