Một số quy định mới liên quan đến Luật xuất cảnh, nhập cảnh có hiệu lực kể từ ngày 01/7/2026

1. Luật Xuất cảnh, nhập cảnh của công dân Việt Nam:

Luật số 118/2025/QH15, ngày 10/12/2025 của Quốc hội đã sửa đổi Luật xuất cảnh, nhập cảnh của công dân Việt Nam, bổ sung đầy đủ đối tượng được cấp hộ chiếu ngoại giao đối với cấp phó của người đứng đầu tổ chức chính trị - xã hội trực thuộc Mặt trận Tổ quốc Việt Nam; bổ sung đối tượng được cấp hộ chiếu công vụ đối với người đứng đầu cơ quan chuyên môn của cấp xã để phù hợp với thực tiễn; làm rõ thời hạn hộ chiếu phổ thông cấp theo thủ tục rút gọn; bổ sung các trường hợp hủy giá trị sử dụng hộ chiếu khi cấp mới, sai thông tin hoặc người đang bị truy nã. Đồng thời, tăng cường kết nối, chia sẻ dữ liệu giữa cơ sở dữ liệu xuất nhập cảnh với cơ sở dữ liệu dân cư, giảm giấy tờ trong thủ tục hành chính (Điều 40).

Theo quy định hiện hành tại Luật xuất cảnh, nhập cảnh của công dân Việt Nam, có 4 trường hợp thu hồi hoặc hủy giá trị sử dụng hộ chiếu gồm:
- Hủy giá trị sử dụng hộ chiếu còn thời hạn bị mất hoặc đối với trường hợp đã quá 12 tháng kể từ ngày cơ quan chức năng hẹn trả hộ chiếu mà công dân không nhận hộ chiếu và không có thông báo bằng văn bản về lý do chưa nhận.
- Thu hồi, hủy giá trị sử dụng hộ chiếu của người được thôi quốc tịch, bị tước quốc tịch Việt Nam, bị hủy bỏ quyết định cho nhập quốc tịch Việt Nam.
- Thu hồi, hủy giá trị sử dụng hộ chiếu ngoại giao, hộ chiếu công vụ còn thời hạn đối với trường hợp không còn thuộc đối tượng được sử dụng.
- Thu hồi, hủy giá trị sử dụng hộ chiếu đã cấp cho người thuộc trường hợp chấp hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính về hành vi vi phạm quy định tại khoản 1 Điều 21 của Luật Xuất cảnh, nhập cảnh của công dân Việt Nam.
         
Tuy nhiên, tại khoản 9 Điều 3 Luật sửa đổi đã bổ sung thêm các khoản 5, 6 và 7 vào Điều 27 Luật Xuất cảnh, nhập cảnh của công dân Việt Nam quy định về các trường hợp thu hồi, hủy giá trị sử dụng hộ chiếu từ ngày 1/7/2026 như sau:
- Hủy giá trị sử dụng của hộ chiếu phổ thông còn thời hạn đối với trường hợp đã được cấp hộ chiếu phổ thông mới.
- Thu hồi, hủy giá trị sử dụng của hộ chiếu đã được cấp nhưng bị sai thông tin trên hộ chiếu.
- Hủy giá trị sử dụng hộ chiếu của người đang bị truy nã.

Ảnh minh họa

2. Luật nhập cảnh, xuất cảnh, quá cảnh, cư trú của người nước ngoài:
Luật số 118/2025/QH15 đã sửa đổi, bổ sung một số quy định của Luật nhập cảnh, xuất cảnh, quá cảnh, cư trú của người nước ngoài tại Việt Nam nhằm bảo đảm phù hợp với mô hình tổ chức chính quyền địa phương 02 cấp, tổ chức bộ máy của lực lượng Công an nhân dân; kịp thời khắc phục những vấn đề cấp bách phát sinh trong thực tiễn thực hiện; tạo điều kiện thuận lợi cho cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan, vừa đáp ứng yêu cầu công tác quản lý. Trong đó cần lưu ý một số quy định sau:

- Sửa đổi, bổ sung các quy định liên quan đến Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức thành viên của Mặt trận, Hội đồng cạnh tranh, Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, thị trấn, thị xã, thành phố, Ủy ban nhân dân thị trấn, Công an thị trấn để bảo đảm phù hợp sắp xếp tổ chức bộ máy, chính quyền địa phương 02 cấp.

- Sửa đổi, bổ sung một số nội dung để bảo đảm tính thống nhất của hệ thống pháp luật và giải quyết những vấn đề cấp bách phát sinh trong thực tiễn thực hiện:
(1) Bổ sung quy định về: (i) ký hiệu, thời hạn, điều kiện cấp thị thực, thẻ tạm trú UĐ1, UĐ2; (ii) trường hợp được miễn thị thực đối với người nước ngoài thuộc diện đối tượng đặc biệt cần ưu đãi phát triển kinh tế - xã hội trên cơ sở bảo đảm quốc phòng, an ninh quốc gia và trật tự, an toàn xã hội được miễn thị thực có thời hạn theo quy định của Chính phủ để bảo đảm phù hợp vớ một số quy định mới trong lĩnh vực quản lý xuất nhập cảnh nhằm ưu đãi cho người nước ngoài nhập cảnh, cư trú tại Việt Nam và tạo điều kiện thuận lợi cho các cơ quan, tổ chức, cá nhân (như: Luật Công nghiệp công nghệ số, Nghị quyết số 222/2025/QH15 ngày 27/6/2025 của Quốc hội về Trung tâm tài chính quốc tế tại Việt Nam…).
(2) Bổ sung quy định người nước ngoài nhập cảnh không có thẻ thường trú, thẻ tạm trú còn giá trị sử dụng thì được cấp chứng nhận tạm trú tại cửa khẩu trong trường hợp điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên có quy định khác thì thời hạn tạm trú cấp theo điều ước quốc tế.
(3) Bổ sung trách nhiệm của Bộ trưởng Bộ Công an quyết định trường hợp người nước ngoài được làm thủ tục cấp, cấp đổi, cấp lại thẻ thường trú tại cơ quan quản lý xuất nhập cảnh vì lý do ngoại giao, quốc phòng, an ninh để đáp ứng yêu cầu thực tiễn.
(4) Bổ sung quy định công dân Việt Nam thường trú ở trong nước là ông, bà được mời, bảo lãnh cháu nội, cháu ngoại là người nước ngoài vào Việt Nam thăm để bảo đảm thống nhất với quy định của Luật Quốc tịch (mở rộng đối tượng được nhập quốc tịch Việt Nam đến cháu nội, cháu ngoại), đồng thời tạo điều kiện thuận lợi cho ông, bà bảo lãnh cho cháu về thăm quê hương cùng gia đình.

- Sửa đổi, bổ sung một số nội dung để thực hiện đơn giản hóa, cải cách thủ tục hành chính:
(1) Bổ sung hình thức thực hiện qua dịch vụ bưu chính công ích trong thực hiện thủ tục đề nghị cấp thị thực; sửa đổi hình thức thực hiện qua tài khoản định danh điện tử về thủ tục đề nghị cấp thị thực điện tử.
(2) Bãi bỏ khoản 6 Điều 16 quy định cơ quan, tổ chức, cá nhân phải thanh toán cước phí để thực hiện việc thông báo cấp thị thực.
(3) Bãi bỏ thành phần hồ sơ là đơn báo mất thẻ thường trú trong thủ tục đề nghị cấp lại thẻ thường trú.

Bên cạnh đó, Luật số 118/2025/QH15 cũng đã bổ sung quy định khai thác và sử dụng thông tin trong cơ sở dữ liệu quốc gia, cơ sơ dữ liệu chuyên ngành để giải quyết thủ tục hành chính nhằm tạo cắt giảm giấy tờ, đơn giản hóa thủ tục hành chính trong lĩnh vực xuất cảnh, nhập cảnh của công dân Việt Nam và nhập cảnh, xuất cảnh, quá cảnh, cư trú của người nước ngoài để bảo đảm cơ sở pháp lý triển khai thực hiện Nghị quyết số 66.7/2025/NQ-Cp ngày 15/11/2025 của Chính phủ quy định cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính dựa trên dữ liệu.