Cổng thông tin điện tử Công an Nghệ An

08:05, 25/05/2013

Theo thống kê, đến nay, tổng diện tích lúa BC15 tại Nghệ An giảm năng suất từ 30% trở lên khoảng 3.000 ha, tập trung ở các huyện Quỳnh Lưu (1.600 ha), Yên Thành (650 ha), Diễn Châu (500 ha)… Diện tích bị thiệt hại này chủ yếu là các trà lúa trổ trong khoảng thời gian từ 22/4 - 28/4/2013. Đặc biệt, tại xã Hoa Thành, huyện Yên Thành, địa phương được Tổng Công ty CP Giống cây trồng Thái Bình ký hợp đồng sản xuất 85 ha giống lúa BC15 xác nhận 1.

Các năm trước, năng suất đạt từ 3,4 đến 3,5 tạ/sào thì năm nay, mặc dù làm đúng quy trình, lịch thời vụ và được cán bộ kỹ thuật của Công ty giám sát chặt chẽ nhưng cũng có 143,33 ha lép trên 70%; 5,23 ha bị lép từ 50 đến 70%; 2,5 ha có tỷ lệ lép từ 30 đến dưới 50%, còn lại 0,54 ha có tỷ lệ lép dưới 30%.

Trong đó, trà lúa bị lép trên 70% trổ tập trung từ 20/4 - 25/4/2013. Thực trạng này khiến nhiều hộ trồng lúa tại Nghệ An rơi vào cảnh trắng tay sau vụ Xuân 2013, nông dân thực sự hoang mang, mất niềm tin vào giống lúa BC15 vốn đã được kiểm chứng với nhiều ưu điểm về năng suất, chất lượng… trong vài năm trở lại đây.

Ông Nguyễn Xuân Dinh - Trưởng phòng NN&PTNT huyện Quỳnh Lưu kiểm tra ruộng tại xã An Hòa

Ngày 13/5/2013, Sở NN&PTNT Nghệ An đã họp bàn xác định nguyên nhân gây thiệt hại diện tích lúa BC15 và hướng xử lý. Cục Trồng trọt cũng đã cử các Đoàn công tác hai lần vào kiểm tra thực tế trên đồng ruộng tại Nghệ An và cho biết, giống BC15 ở các tỉnh Thanh Hóa, Vĩnh Phúc, Phú Thọ, Hải Dương… có thời gian trổ từ 22/4 - 28/4 cũng có hiện tượng thiệt hại tương tự.

Trên cơ sở đánh giá thực tế về thời gian và phương thức làm mạ, thời gian cấy và trổ bông của trà lúa bị thiệt hại gắn với diễn biến của thời tiết tại các địa phương, Cục Trồng trọt thống nhất với Sở NN&PTNT Nghệ An nguyên nhân là từ ngày 7/4 - 15/4/2013 xuất hiện nhiều đợt không khí lạnh, có những ngày nhiệt độ xuống dưới 17 - 18oC, không có giờ nắng nào trong ngày (trừ ngày 13/4 có 1,1 giờ nắng), trùng với giai đoạn phân hóa đòng bước 5 - 6 của trà lúa BC15 bị thiệt hại. Thời gian từ 22/4 - 28/4, giai đoạn lúa làm đòng đến trổ gặp thời tiết bất lợi như nhiệt độ thấp, cường độ ánh sáng yếu, mưa lớn, gió lốc.

Trong khi giống BC15 có nguồn gốc từ giống IR17494 vốn nhạy cảm với nhiệt độ thấp, đặc biệt ở giai đoạn phân hóa bước 5 - 6. Nhiệt độ thấp là nguyên nhân chính làm cho hoa lúa phát triển không bình thường (nhị, nhụy ngắn nhỏ, không vươn dài ra để thụ phấn, hạt phấn thoái hóa, giảm sức sống).

Sự khác nhau về thời điểm phân hóa phát dục giữa bông cái và các bông con, giữa các hoa ở đầu và cuối bông, giữa khóm lúa gần bờ và giữa ruộng… dẫn đến sự khác nhau về mức độ bị hại trên cùng ruộng, cùng khóm, cùng bông lúa. Thực tế kiểm tra tại các địa phương cho thấy, các trà lúa BC15 trổ trước hoặc sau thời điểm nói trên thì bình thường, cho năng suất cao.

Trước tình hình trên, Sở NN&PTNT Nghệ An đã đề nghị UBND các huyện, thành, thị khẩn trương rà soát lại diện tích thiệt hại trên lúa vụ Xuân 2013 để trình các cơ quan có thẩm quyền, đề nghị Tổng Công ty CP Giống cây trồng Thái Bình có phương án hỗ trợ, chia sẻ thiệt hại với bà con nông dân.

Sở NN&PTNT Nghệ An cũng đã đề nghị UBND tỉnh trình Bộ NN&PTNT, Bộ Tài chính xem xét trình Thủ tướng Chính phủ cho áp dụng chính sách hỗ trợ quy định tại Quyết định 142/QĐ-TTg ngày 31/12/2009 và Quyết định 49/2012/QĐ-TTg ngày 8/11/2012 của Thủ tướng Chính phủ về việc sửa đổi, bổ sung Điều 3 của Quyết định 142/QĐ-TTg và Nghị định 42/2012/NĐ-CP ngày 11/5/2012 của Chính phủ về quản lý, sử dụng đất trồng lúa đối với những diện tích lúa bị thiệt hại do thiên tai (lốc tố, mưa lớn, nhiệt độ thấp, cường độ ánh sáng yếu…) trong vụ Xuân 2013.

Võ Văn Dũng

Ban Biên tập